Port Sztynort i Tawerna Zęza - kultowy port na Mazurach
Port Sztynort - największy port jachtowy Wielkich Jezior Mazurskich
Port Sztynort to największy port jachtowy szlaku Wielkich Jezior Mazurskich, oferujący ponad 450 miejsc cumowniczych dla rezydentów i gości. Port położony jest nad jeziorem Sztynorckim, połączonym z jeziorem Dargin Kanałem Sztynorckim - co daje osłonięty od fali "wewnętrzny" akwen idealny do bezpiecznego cumowania w sercu Wielkich Jezior Mazurskich.
Marina otrzymała od miesięcznika "Żagle" najwyższą notę pięciogwiazdkową w rankingu polskich portów jachtowych. Obecnie marina funkcjonuje pod nazwą Nowy Sztynort - po przejęciu w 2018 roku przez spółkę King Cross Shopping Warsaw, która kupiła kompleks o powierzchni 51 hektarów na licytacji komorniczej za ponad 15 milionów złotych.
To nie tylko port, ale całe miasteczko żeglarskie - z pensjonatem, domami na wodzie, polem namiotowym, restauracjami, sklepami, sauną nawodną, smażalnią ryb i wodną stacją paliw Orlen. Wieś Sztynort, w której znajduje się port, ożywa głównie w sezonie żeglarskim od maja do września.
Y-bomy na pomostach pływających
Najwyższa nota w rankingu portów
Wodna, czynna w sezonie letnim
Sanitariaty, prysznice, zmywalnia
Historia portu Sztynort - od socjalistycznej tawerny do Osady Wolności
Historia portu Sztynort zaczyna się w latach 70. i 80. XX wieku, gdy w cieniu zaniedbanego pałacu Lehndorffów powstała prosta przystań żeglarska z kilkoma pomostami i kultową piwniczną tawerną. Brakowało luksusu, ale był klimat - niezobowiązujący, żeglarski, pełen gitar i szant do białego rana.
Tiga, komornik i nowy właściciel
Przez większą część III RP portem zarządzała spółka Tiga Yacht & Marina, która jednocześnie była właścicielem pałacu Lehndorffów.
To właśnie Tiga w 2009 roku przekazała pałac bezpłatnie Polsko-Niemieckiej Fundacji Ochrony Zabytków Kultury, by uniknąć odpowiedzialności za jego niszczenie.
W grudniu 2018 roku cały kompleks portowy został wystawiony na licytację komorniczą przez Sąd Rejonowy w Giżycku. Nabywcą została spółka King Cross Shopping Warsaw, która zainwestowała w kompleksową modernizację portu - nowe pomosty pływające, pogłębienie basenów, rozbudowa sanitariatów.
Osada Wolności - projekt unijny
Od 2019 roku port funkcjonuje jako Nowy Sztynort i jest częścią szerszego projektu "Osada Wolności" - sieciowego produktu turystycznego współfinansowanego z Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020. Konsorcjum projektowe tworzą trzy podmioty: King Cross Shopping Warsaw jako lider, Nowy Sztynort sp. z o.o. oraz Marek Makowski Active Tourism Office "GERTIS".
Idea Osady Wolności łączy żeglarstwo z kulturą alternatywną i ekologią - obok cumowania jachtów organizowane są warsztaty ceramiczne, zielarskie i rękodzielnicze, koncerty szantowe, kino letnie, a w niedziele msze polowe na terenie portu.
Tawerna Zęza - legendarna piwnica żeglarzy w Sztynorcie
Tawerna Zęza to legendarna piwniczna tawerna żeglarska położona pod zabytkowym budynkiem pensjonatu Nowy Sztynort, najbardziej rozpoznawalne miejsce kultury żeglarskiej na całych Mazurach. Po ponad dwudziestoletniej przerwie w działaniu Zęza wróciła w 2018 roku jako jedna z pierwszych decyzji nowego zarządu portu.
Zęza w czasach PRL - jednoczyła żeglarzy
W latach 70. i 80., gdy na mazurskich jeziorach pojawiały się tylko pojedyncze białe żagle, a tawern praktycznie nie było, Zęza była miejscem obowiązkowym dla każdego, kto ruszał w rejs po Wielkich Jeziorach Mazurskich. Wieczorne spotkania z gitarami i śpiewanie szant do białego rana były tu codziennością - to nie był pomysł na wieczór, to był rytuał.
Po latach 90. tawerna popadła w zapomnienie, znikając wraz z transformacją całego portu.
Dla pokolenia żeglarzy z lat 70.-80. był to ubytek, którego nie zastąpiły żadne nowe lokale na szlaku.
Wystrój - ceglany strop i pieńki zamiast krzeseł
Po reaktywacji w 2018 roku Zęza zachowała oryginalny piwniczny wystrój - ceglany strop, delikatne oświetlenie, pieńki zamiast krzeseł i ciężkie drewniane stoły, które widziały niejedno. Wystrój dosłownie wciąga w atmosferę żeglarskich opowieści, podkreślony marynistycznymi dekoracjami zgromadzonymi przez lata.
Menu opiera się na regionalnych potrawach z mazurskich składników, lokalnych piwach i domowych nalewkach. W sezonie tawerna jest otwarta od godziny 14:00 do ostatniego gościa - menu główne podawane jest do 21:00, a od 22:00 do 1:00 obowiązuje "menu nocne" z ciepłymi i zimnymi przekąskami dla wracających z wieczornego żeglowania.
Morskie Opowieści w Zęzie - szanta z dodatkową zwrotką
Tawerna Zęza w Sztynorcie doczekała się własnej, nieoficjalnej zwrotki w popularnej szancie "Morskie Opowieści" - to chyba największy zaszczyt, jaki może spotkać żeglarski lokal w Polsce. Autorami zwrotki była grupka młodych żeglarzy, którzy w latach 70. nie przekraczali progu Zęzy bez gitary.
Zwrotka brzmiała tak:
"Zawinąłem raz do Zęzy / Knajpa mówię pierwsza klasa / Ale gdy przestaniesz śpiewać / Urwą Ci k Hej! Ha! / Kolejkę nalej Hej!
Ha! / Kielichy wznieśmy / To zrobi doskonale / Morskim opowieściom!"
Później można ją było usłyszeć przy niejednym ognisku nad Mazurami, a obecni właściciele tawerny wskrzeszają tę tradycję - żeglarze z gitarami, skrzypcami i harmonijkami są tu witani szczególnie ciepło. Wieczorne wspólne muzykowanie wraca do dawnych standardów, a Zęza znów jest miejscem, gdzie ludzie z całej Polski odnajdują wspólny język w miłości do żagli i muzyki.
Infrastruktura portu Sztynort - co znajdziesz na 51 hektarach
Infrastruktura portu Sztynort to kompleksowe zaplecze dla żeglarzy i turystów lądowych rozłożone na 51 hektarach przy jeziorze Sztynorckim. Każdy element infrastruktury portu jachtowego był projektowany z myślą o samowystarczalności - można tu spędzić tydzień bez wyjazdu do najbliższego miasta.
Cumowanie i sanitariaty
Marina dysponuje pomostami pływającymi z systemem Y-bomów na ponad 450 miejscach cumowniczych, co zapewnia stabilne cumowanie niezależnie od poziomu wody w jeziorze. Głębokość przy kejach wynosi od 1,2 do 2 metrów - bezpieczna nawet dla większych jachtów żaglowych z głębokim zanurzeniem.
Zaplecze sanitarne obejmuje przestronne łazienki z natryskami z ciepłą wodą, toalety, zmywalnię naczyń z ciepłą wodą oraz pralki.
W cenie cumowania jest też zlewnia toalet chemicznych i wydzielona stacja odbioru ścieków z jachtów wyposażonych w toalety morskie.
Strefa ciszy i miejsca dla rodzin
Port ma wydzieloną strefę ciszy dla żeglarzy szukających spokoju z dala od głośniejszych pomostów głównych. To miejsce szczególnie cenione przez rodziny z dziećmi i osoby preferujące wczesne wieczory.
Dla rodzin z dziećmi dedykowana jest też strefa pensjonatowa z kejami położonymi blisko pokojów, domów na wodzie i pól campingowych. W centrum portu działają dwa place zabaw dla dzieci.
Sklep żeglarski, paliwo, serwis
W porcie działa pełnowymiarowy sklep żeglarski z częściami, olinowaniem, akcesoriami i wyposażeniem awaryjnym - ratunek dla każdego, komu coś się popsuło na trasie.
Wodna stacja paliw Orlen czynna jest tylko w sezonie letnim, ale to jedyna taka stacja w okolicy 20 kilometrów wodnych.
Dodatkowo port oferuje slip do wodowania własnych jednostek (50 zł), dźwig do podnoszenia cięższych jachtów (400-700 zł) oraz pełny serwis techniczny. W sklepie spożywczo-przemysłowym znajdziesz świeże pieczywo, owoce i warzywa, produkty regionalne - wystarczy na cały tydzień rejsu.
Cumowanie w porcie Sztynort - cennik 2026 i co jest w cenie
Cumowanie w porcie Sztynort kosztuje od 40 do 90 złotych za dobę w zależności od długości jachtu, plus 30 złotych od każdej osoby na pokładzie - to typowe stawki sezonu głównego 2026. Krótki postój do 3 godzin w miejscach cumowniczych jest bezpłatny pod warunkiem okazania paragonu na minimum 200 złotych za zakupy lub posiłek na terenie portu.
W cenie cumowania zawarte są wszystkie udogodnienia podstawowe oferowane przez marinę - to mocna strona Sztynortu w porównaniu z portami, gdzie prysznic czy prąd to dodatkowa opłata.
- Podłączenie jachtu do prądu (adapter za kaucją lub w wypożyczeniu)
- Wi-Fi na całym terenie portu
- Nielimitowane korzystanie z umywalek, toalet i pryszniców
- Zmywalnia naczyń z ciepłą wodą
- Woda z kranów przy kei
- Zlewnia toalet chemicznych
- Odbiór segregowanych śmieci
- Parking samochodowy do 3 godzin (po okazaniu paragonu na 200 zł)
Cennik portu Sztynort 2026 - dodatkowe usługi i pakiety rezydenckie
Pełny cennik portu Sztynort 2026 obejmuje cumowanie dobowe, krótki postój, parking, dodatkowe usługi techniczne oraz pakiety dla rezydentów. Stawki mogą się różnić w zależności od długości jachtu i sezonu.
Pełną i aktualną tabelę opłat dla wszystkich kategorii usług, z podziałem na sezon główny i poza sezon, zebraliśmy w naszym cenniku biletów i opłat dla Sztynortu.
Sztynort poza portem - pałac Lehndorffów, park, kaplica Stülera
Sztynort poza portem to przede wszystkim 500-letnie dziedzictwo rodu Lehndorffów - barokowy pałac i park pałacowy z najstarszymi dębami Mazur. Kompleks położony jest 5-10 minut spaceru od kei portu - idealnie wpisuje się w dwu-trzydniowy pobyt na cumie.
Pałac Lehndorffów to barokowa rezydencja z 1689 roku, w której podczas II wojny światowej mieszkał minister III Rzeszy Joachim von Ribbentrop, a jednocześnie dojrzewał spisek Stauffenberga z 20 lipca 1944 roku. Bryłę zewnętrzną pałacu oglądasz bezpłatnie z dziedzińca, wnętrza są zamknięte z powodu trwającego remontu finansowanego dotacją niemieckiego Bundestagu. Pełną historię rodu i zamach 20 lipca opisaliśmy w osobnym wpisie - historia pałacu Lehndorffów i zamach 20 lipca 1944.
Park pałacowy i Kaplica Jerozolimska Stülera
Park pałacowy w Sztynorcie to 18 hektarów barokowego założenia z 1690 roku, ogólnodostępne i bezpłatne przez cały rok. Najstarsze dęby szypułkowe rosnące w alei dębowej liczą według dendrologów 300-400 lat - kilka okazów nawet 600 lat.
W parku znajdziesz trzy dodatkowe obiekty zabytkowe - Kaplicę Jerozolimską z 1855 roku zaprojektowaną przez Friedricha Augusta Stülera, klasycystyczną Herbaciarnię z 1823 roku oraz pomnik Heinricha von Lehndorff z 2009 roku, ostatniego dziedzica Sztynortu i uczestnika spisku z 20 lipca 1944.
Spacer głównymi alejami parku zajmuje 1-2 godziny, dłużej jeśli chcesz dotrzeć do Kaplicy Stülera nad jeziorem - to najbardziej fotogeniczna część kompleksu, szczególnie o zachodzie słońca.
Port Sztynort dla nieżeglarzy - jak dotrzeć i co robić
Port Sztynort dla nieżeglarzy też jest atrakcyjnym celem - można tu dojechać samochodem, zaparkować i wykorzystać port jako bazę do zwiedzania północnych Mazur, czyli okolic Węgorzewa, Mamerek i Wilczego Szańca.
Dojazd samochodem i parkingiem
Najbliższa stacja kolejowa znajduje się w Węgorzewie, około 8 kilometrów od portu. Połączenia autobusowe są nieliczne i realizowane przez lokalne busy, więc większość niereżeglarzy dociera samochodem - droga z Olsztyna zajmuje około 1,5 godziny, z Warszawy 4-5 godzin.
Parking samochodowy w porcie kosztuje 25 złotych za dobę lub 5 złotych za godzinę. Do 3 godzin postoju jest bezpłatnie pod warunkiem okazania paragonu na minimum 200 złotych z zakupów na terenie portu.
Co robić bez jachtu
Sztynort jest ciekawą bazą wypadową dla niereżeglarzy ze względu na koncentrację trzech historycznych miejsc w odległości 30-50 kilometrów - Wilczy Szaniec w Gierłoży (kwatera Hitlera, około 25 km), Mamerki (kwatera dowództwa OKH, 12 km), Święta Lipka (sanktuarium z organami z 1721 roku, 35 km).
Dla rodzin z dziećmi dodatkową atrakcją w samym porcie jest MEMUAK - Multimedialne Centrum Środowiska i Żeglarstwa, interaktywne muzeum z symulatorami żeglarskimi i wystawami o przyrodzie Mazur. To miejsce szczególnie cenione przez rodziców szukających aktywności na deszczowy dzień.
Dla pełnego planu zwiedzania okolicy, z czasami przejazdu, dojazdami i kosztami - zajrzyj do przewodnika turystycznego po Sztynorcie i regionie.
Najczęściej zadawane pytania
Źródła:
sztynort.pl/port-nowy-sztynort
sztynort.pl/tawerna-zeglarska
mazury24.eu/porty/port-sztynort
mazury24.eu/gastronomia/tawerna-zeza
nsow.pl/freedom-settlement
zagle.org/port-nowy-sztynort
trzyzrodla.pl/port-sztynort-przewodnik
kochamszanty.pl/tawerny-zeglarskie-w-polsce-czesc-iii
Źródła, opracowania i własna wiedza z praktyki przewodnickiej MazuryTravel.pl
